Tin Tức

22-08-2011

Trung Quốc tiến

DetailLợi thế về khoảng cách địa lý và tính linh động trong sản xuất, chất lượng sản phẩm..., hàng Việt Nam hoàn toàn có thể chinh phục được thị trường rộng lớn của TQ. Niềm tin này đã khiến nhiều DN Việt Nam thực hiện cuộc viễn chinh tiến vào thị trường có đến hơn 1,4 tỷ người dùng.
Khoảng trống dành riêng

Hội chợ ở Hồng Kông là cửa ngõ cho hàng Việt Nam xuất khẩu vào Trung Quốc
Năm 2009, TQ không nằm trong danh sách quốc gia xuất khẩu của công ty Thiên Hương. Thương nhân TQ sang, thăm showroom và tự đánh hàng về theo đường tiểu ngạch. Bất ngờ, năm 2010-2011, thị trường TQ đã chiếm khoảng 12% đơn hàng xuất khẩu của Thiên Hương. “TQ dù có rất nhiều DN quốc tế lẫn bản địa tham gia, vẫn có những khoảng trống dành riêng cho Việt Nam”, ông Vương Đình Sắc, Giám đốc Công ty Thiên Hương, tự tin khẳng định như vậy. Trong điều kiện nhân công TQ tăng giá như hiện nay, theo ông Sắc, khối ngành nghề thủ công mỹ nghệ cần nhiều lao động và lao động tỉ mỉ để có thể tạo nên các sản phẩm tinh xảo... Việt Nam đang vượt trội hơn TQ.
Cụ thể, những sản phẩm thuyền buồm trang trí, TQ hiện chỉ sản xuất bằng máy nên sản phẩm không tinh xảo, không có kích thước lớn..., trong khi các “đại gia” TQ, những người sở hữu biệt thự lớn, sang trọng lại cần những sản phẩm này. Nhờ vậy, Thiên Hương có thể đưa hàng sang TQ, với mức độ “phủ sóng” từ Bắc Kinh, Thượng Hải đến Macau, Đài Loan...
“Nếu như chịu tìm kiếm, vẫn có đất hứa ngay trong lòng ông lớn” ấy dành cho DN Việt Nam”, ông Trần Việt Tiến, Giám đốc Công ty Gia Long, nhận định.
Theo ông Tiến, tiêu dùng tại các nước giảm trong khi tiêu dùng tại TQ lại tăng do gần đây tiền lương nhân công của TQ tăng nhanh. Điều này đã giúp các DN TQ yên tâm về mặt đầu ra, nhưng đồng thời tốc độ phát triển kinh tế TQ sẽ chậm lại do các chi phí đầu vào của DN tăng. Đó chính là lợi thế của DN Việt Nam.
Theo ông Điền Quang Hiệp, Chủ tịch HĐQT, Giám đốc MIFACO, do yếu tố lịch sử, ảnh hưởng từ các tiêu chuẩn chất lượng hàng hóa từ phương Tây mà các DN Việt Nam vẫn đề cao yếu tố chất lượng.
Thế nên, dù giá thành không cạnh tranh được với TQ, nhưng các quy chuẩn chất lượng thì Việt Nam hơn hẳn. Điều này đáp ứng được nhu cầu tiêu dùng ngày một cao hơn của người TQ.
Bên cạnh đó, nếu chỉ xét trong ngành gỗ, trang trí nội thất, các mặt hàng của TQ vẫn nặng truyền thống rồng phụng trong khi phong cách sản xuất của DN Việt Nam lại rất “Tây” nên dễ dàng chinh phục được những khách hàng TQ vốn đã quen mắt với sản phẩm nội địa.
Không thành củi giữa rừng
Cơ cấu các mặt hàng nhập khẩu Việt Nam với Trung Quốc
Sự tự tin của DN Việt Nam nếu đối chiếu với sự áp đảo về hàng hóa trên cán cân giao thương giữa Việt Nam và TQ rất có thể không được đồng tình. Xét lại, năm 2010, Việt Nam đã xuất khẩu 7,3 tỷ USD sang thị trường TQ, chiếm 10,1% trong tổng kim ngạch của cả nước. Theo số liệu thống kê của Bộ Công Thương, kim ngạch xuất khẩu sang thị trường TQ trong quý I/2011 là 2,1 tỷ USD, tăng 52,41% so với cùng kỳ năm trước. Chỉ riêng trong tháng 7, xuất khẩu sang TQ đạt 960 triệu USD, tăng khoảng 15% so với tháng 6. Đối lập với bức tranh này là cơn bão nhập siêu từ TQ.
Năm 2010, nhập siêu từ TQ đạt 12,6 tỷ USD, bằng 105% mức nhập siêu của Việt Nam trong cả năm. Tính riêng trong tháng 7, giá trị hàng hóa nhập từ TQ lên đến 1,9 tỷ USD, chiếm 23% tổng kim ngạch nhập khẩu của cả nước.
Bên cạnh đó, xuất khẩu sang TQ của DN Việt Nam cũng chỉ dừng lại ở nguồn nguyên liệu thô. Cụ thể, năm 2010, Việt Nam đã xuất khẩu 32 chủng loại mặt hàng sang thị trường TQ. Trong đó chủ yếu là cao su, có kim ngạch đạt 1,4 tỷ USD, với 464,3 nghìn tấn.
Mặt hàng có kim ngạch đứng thứ hai là than đá, với 14,6 triệu tấn, đạt trị giá 961,8 triệu USD, chiếm 13,1% trong tổng kim ngạch. Ngoài ra còn có quặng và khoáng sản, sản phẩm gốm sứ, nguyên liệu nông sản như sắn, điều...
“Việt Nam chỉ xuất khẩu nguyên liệu thô sang TQ. Các sản phẩm này không mang lại giá trị thặng dư cho người Việt”, bà Vũ Kim Hạnh, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Hỗ trợ doanh nghiệp (BSA), nhận xét. Không ít ý kiến cho rằng, nếu Việt Nam chỉ dựa mãi vào ngành nông lâm thủy sản giá trị thấp để xuất khẩu sang TQ thì bao giờ mới rút ngắn khoảng cách nhập siêu.
“Khó nhưng không phải là không thể. Nếu cạnh tranh lành mạnh, hàng Việt Nam chất lượng cao hoàn toàn có thể cạnh tranh với hàng TQ. DN Việt Nam vẫn có thể xuất khẩu các mặt hàng có giá trị cao sang TQ chứ không chỉ là nguyên liệu thô”, ông Nguyễn Hữu Duy, Giám đốc Edena, khẳng định.
Đồng quan điểm với ông Duy, các DN thành viên Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TP.HCM (HAWA) cũng đang rất tâm huyết với việc sang TQ tìm thị trường. Dự kiến, tháng 10 tới sẽ là thời điểm khoảng 10 DN “đổ bộ” sang Phật Sơn, Quảng Đông, TQ trưng bày và tìm kiếm khách hàng.
Mức độ đầu tư cho lần “TQ tiến” này lên đến 11 tỷ đồng, chưa kể giá trị hàng hóa, thu từ nguồn đóng góp theo hình thức cổ phần của các DN tham gia.
Theo ông Điền Quang Hiệp, dù khách hàng có nhu cầu, nhưng việc phát triển tiêu thụ hàng Việt Nam tại TQ cũng không hề đơn giản. “Với thị trường nội địa, TQ không có trung tâm phân phối, chỉ có những chợ, trung tâm nhỏ... nên điều kiện để DN Việt Nam sang tiếp cận khách hàng cũng hết sức khó khăn”, ông Hiệp chia sẻ.
Ông Hiệp cho biết thêm, DN gỗ Việt Nam vốn quen với sự sòng phẳng trong thanh toán, giao dịch với khách hàng châu Âu, Mỹ... nên khá khó chịu với các thương nhân TQ trong vấn đề thanh toán.
Ngoài ra, do không có tiến trình nhập hàng theo từng quý, từng năm như các đối tác châu Âu, DN TQ thường đợi gần hết hàng mới đặt đơn hàng mới, nên DN Việt Nam dễ rơi vào thế bị động, có đơn hàng là phải dốc sức làm để kịp tiến độ thời gian.
Lấy kinh nghiệm bản thân Công ty Thiên Hương, ông Vương Đình Sắc cho biết, để lấy được hợp đồng xuất khẩu hàng sang TQ, Thiên Hương đã phải tận dụng các hội chợ tại Hồng Kông để tiếp xúc với đối tác, chứng minh tiềm lực và giới thiệu sản phẩm của mình...
Quá trình này cũng mất khá nhiều thời gian. “DN Việt Nam phải mất ít nhất 3 năm tham dự các triển lãm quốc tế tổ chức tại Hồng Kông, TQ. Lần thứ nhất, đối tác chỉ tham quan gian hàng, lần thứ hai đến hỏi thông tin, đến lần thứ ba mới quyết định có giao dịch hay không.
Mỗi năm, chi phí tham dự triển lãm cho một gian hàng nhỏ lên đến gần 10.000USD. Điều này buộc DN phải thực sự có lực và có khả năng tồn tại trong thời gian dài mới có cơ may được các DN TQ chú ý và tiến đến tiến hành giao dịch”, ông Sắc chia sẻ.

ĐẶNG QUÝ YÊN
Doanh Nhân Sài Gòn